
Yeni yıl yaklaştıkça yeni umutlar yeşermeye başlar içimizde… Yeni yıl için yeni kararlar alınır, yeni planlar yapılır. Sanki eski yıl geride kaldığında, yeni yılın ilk gününden itibaren her şey güllük gülistanlık olacaktır. Belki bu beklenti ile belki de yeni yıl yaklaşırken sokakların, ağaçların ışıklandırılması; evlerin, dükkânların süslenmesiyle bir sevinç, bir coşku kaplar içimizi. Akşam vakti şehir ışıl ışıl olduğunda her geçen gün kötüye giden dünyaya barışın geleceği, yeni yılda her şeyin çok güzel olacağı umudu yeşerir içimizde.
Yeni bir yüzyılın, yeni bir yılın ilk günlerinden merhaba! 2024 yılı tüm insanlığa barış, huzur, sağlık getirsin; her şey gönlünüzce olsun.
***
Birkaç yıldır sosyal mecraların da etkisiyle epey popüler olan Noel pazarlarından birine ‘bu yıl biz de katılsak’ diye düşündük ama baktık ki turlar az zamanda çok şehir hatta ülke gezmek üzerine planlanmış, çok yorucu olabileceğini düşünüp vazgeçtik. Kendi imkânlarımızla gitsek, kışın bilmediğimiz şehirlerde araba kullanmak zor olabilir. “Ne yapalım, nasıl yapalım?” derken karşıma “Drama Noel Baba Köyü Turu” tanıtımı çıkmasın mı? Drama şehrini biliyordum ama şehirde bir Noel Baba Köyü olduğunu daha önce hiç duymamıştım. Hem mesafe olarak yakın hem de bu soğuklarda oradan oraya koşturmak yok. Başladım araştırmaya…
Çocukken Almanya Stuttgart ve 2000’li yılların başlarında Macaristan’ın Szeged şehri dışında Noel Pazarı görmemiştim. Tabii bunun sebebi yurt dışı gezilerini bahar ve yaz aylarında gerçekleştirmemizdi. Araştırmalarıma göre Drama’daki Noel Baba Köyü bir Düsseldorf, bir Köln, Noel’in başkenti Strazburg, Alsace ya da Colmar’da kurulan pazarlar gibi değildi ama hafta sonunu değerlendirmek için iyi bir deneyim olur diye düşündüm.
Tam bu planları yaparken eşimin yurt dışında yaşayan kardeşi geldi ve planlar suya düştü ama ben gitmeye karar vermiştim ve macera sever arkadaşlarımdan biri olan Hilal Açan ile konuştuk, Leggo Tur’un düzenlediği “2 gün 1 gece konaklamalı Drama Noel Baba Köyü Turu” bir diğer adıyla “Drama Rüya Şehri Turu”na katıldık.
Bu turla daha önce hiç seyahat etmediğimiz ve gezinin içeriğinde Drama’nın yanı sıra Kavala ve İskeçe’nin de olması baştan tereddüt etmemize neden oldu. “İki günde bu kadar yeri gezmek yorucu olmaz mı?” “Ya kalacağımız otelin hijyeni kötüyse!” vb. gibi birçok düşünce belirdi kafamızda, o nedenle beklentimizi minimum tuttuk. Biraz bu sebepten olsa gerek biraz da tura katılanların uyumlu, rehberimizin de tecrübeli olması sayesinde seyahatimizden ziyadesiyle memnun kaldık.
Hadi gelin, Drama Noel Baba Köyü seyahatimize birlikte göz atalım.
***
Yolculuk sabah 02.00’de İstanbul Kadıköy Evlendirme Dairesi’nin önünden başladı. Otobüsümüz İstanbul’un birkaç semtinde yolcularını aldıktan sonra Tekirdağ, Keşan, İpsala güzergâhını takip ederek, 06.30’da İpsala sınır kapısına vardık. Türk (İpsala) ve Yunan (Kipi) sınır kapılarındaki pasaport ve gümrük işlemlerini hızlı ve sorunsuz hallettikten sonra kahvaltı için bir tesiste yarım saat kırk beş dakika kadar mola verdik.
Saat 08.00 civarı Alexandroupoli (Dedeağaç)’deki Lidl market için bir saat, markete yürüme mesafesindeki Jumbo Alışveriş Merkezi’nde alışveriş yapmak için iki saat zaman verildi. Lidl bizim 3M Migros marketler gibi Avrupa’nın market zincirlerinden; Jumbo Market ise yine benzetecek olursak Ceyyıl gibi züccaciye ağırlıklı ev eşyaları, kırtasiye satan bir alışveriş merkezi. Aslında alacak kayda değer bir şey yok ama gitmişken gezimizi anımsatacak yeni yıl konseptli birkaç süs eşyası almadan da dönmedik.
Bize ayrılan alışveriş süresi bittikten sonra otobüsümüze binip Drama’ya vardık.
Drama
Doğu Makedonya bölgesinin en büyük şehri olan Drama, Roma’yı İstanbul’a bağlayan Egnatya Yolu* üzerinde bulunuyor. Coğrafik olarak önemli bir konumda olması ve topraklarının verimli arazilerden oluşması Drama’yı ticaret bakımından öne çıkarmış, özellikle tütün ticaretinde çok gelişmiş bir bölge olmuş. 551 yıl Osmanlı egemenliğinde kalan şehir, Selanik vilayetinin sancağı yani gelir getiren bölgesiymiş. Ancak II. Dünya Savaşı’ndan sonra tütün üretimi Bulgaristan’a kayınca şehrin eski ihtişamı kalmamış. Eski tütün deposu şimdilerde otel olarak hizmet veriyor. Biz Drama’yı türkülere konu olan köprüsüyle biliyoruz.
Drama köprüsü bre Hasan dardır geçilmez…
Soğuktur suları Hasan bir tas içilmez…
Tam “Buralara kadar gelmişken, Drama Köprüsü’nü de görecek miyiz acaba?” diye düşünürken; rehberimiz Drama Köprüsü’nün gitmekte olduğumuz parka yürüme mesafesinde, türküdeki gibi oldukça dar, günümüzde yıkık ve bakımsız bir durumda olduğunu söyledi. Köprünün bir Rum tarihçinin iddia ettiği gibi Drama’ya 45 dakika uzaklıktaki Nikiforos (Nusratlar)’daki su kemeri değil, Drama merkezde olduğunu belirtti. Araştırmaya değer bir konu zira Google haritalarda baktığınızda Nusratlar’daki su kemerinin ‘Drama Köprüsü’ olduğu görülüyor. Wikipedia’da ise bu bilgiye ek olarak “Popüler bir Türk türküsüdür (halk şarkısı) ve şarkının dayandığı bir efsanedir” diye geçiyor. Anlaşılan o ki Drama’ya tekrar gidip araştırmayı yerinde yapmak gerekecek…
Drama’nın tarihi ve coğrafi konumunu konuşurken Municipal Garden of Drama (Drama Belediye Bahçesi)’ya yani Noel zamanı “Oneiroupoli of Drama (Drama Rüya Şehri)” diye isimlendirilen parka vardık. Parkı anlatmadan önce Noel pazarları hakkında birkaç şey yazmak istiyorum.
Noel Pazarı (Christmas Market)
Orta Çağı’n sonlarında Almanya’da başlayan Noel Pazarı (Christmas Market) geleneği, bugün başta Avrupa ülkeleri olmak üzere Asya’dan Amerika’ya kadar dünyanın her yerinde önemli bir etkinlik olarak karşımıza çıkıyor. Noel pazarlarının tarihleri ülke ve şehirlere göre değişmekle birlikte genellikle kasımın ikinci haftası başlayıp, aralığın ikinci haftası ya da ocak ayının ilk haftasına kadar sürüyor. Noel pazarlarının kurulduğu alanlarda genellikle yeni yıl süsleriyle bezenmiş devasa bir ağaç, dönme dolaplar, atlıkarıncalar, eğlence merkezleri gibi birçok etkinliğe ev sahipliği yapan, ışıl ışıl irili ufaklı stantlar bulunuyor. Bu stantlarda el işi ağırlıklı olmak üzere resim, biblo, tekstil ürünlerinin yanı sıra başta yöresel olmak üzere yiyecek ve içecekler satılıyor. Ekonomiyi canlandırma ve sosyalleşmek için bir vesile olan pazarlar; ilk kurulduğu tarihlerde yerel halkın ilgisini çekerken daha sonra gezginleri de ağırlayan büyük bir turizm etkinliği haline gelmiş.
Elbette pazarların hepsi aynı popülerliğe ve ihtişama sahip değil. En görkemli Noel pazarları; İsviçre, Almanya ve Fransa’daki şehirlerde kurulan pazarlar ama daha önce görmediyseniz kurulduğu dönemde fırsat yaratıp renkli ve eğlenceli atmosferi ile Noel pazarlarından en az birini ziyaret etmelisiniz. Tabii bu önerim soğuk, yağmurlu veya karlı havada cadde ve sokaklarda saatlerce dolaşmayı göze alanlar için! Noel sezonunda sadece pazarlar değil aynı zamanda caddeler, sokaklar, dükkanlar, restoranlar ışıl ışıl. Hiçbir şey satın almasanız bile meydanlarda kokuları birbirine karışan sokak lezzetlerini tatmak isteyecek, yeni yıl şarkılarına eşlik edecek, farklı kültürleri yerinde gözlemleyeceksiniz.
Oneiroupoli (Rüya Şehri) Noel Köyü
Municipal Garden of Drama (Drama Belediye Bahçesi) şehrin merkezinde konumlanmış, küçük bir lunaparka sahip, içinden geçen akarsuyun üzerine yapılmış köprüler, ahşap kulübeler, renkli çitler ile sıcak ve sevimli bir tema parkı…
Drama Belediyesi 20 yıldan bu yana aralık ayının başından, ocak ayının birinci haftasını kapsayacak şekilde bu parkı Noel parkı olarak düzenliyormuş. “Drama’nın Oneiroupoli’si” yani ‘Drama’nın rüya şehri’ diye isimlendirilen park, Noel Baba, ren geyikleri, periler, elfler, goblinler, kardan adamlar, küçük prens, dans eden balerin vb. gibi figürlerle donatılmış.
Çocuklar için dönme dolaplar, atlıkarıncalar var. Parkta yerel dans gösterilerinin yapıldığı, şarkıların söylendiği bir platform da bulunuyor. Bir masal diyarını andıran park, Noel Baba’nın Evi, Peri Masalı Evi, Elflerin Atölyeleri ve Maceralar Evi ile çocukların olduğu kadar büyüklerin de ilgisini çekiyor, eğlenceli saatler geçirmesine vesile oluyor ki bizim dışımızda yani turistik amaçlı gelenlerin dışında çok sayıda erişkin de parkı dolduruyor.
Parkta; hediyelik eşyalar, renk renk şekerlemeler ve oyuncakların satıldığı stantların yanı sıra yeme-içme stantları da bulunuyor. Biz parka öğle saatlerinde girdik. Hava kapalıydı ve yağmur yağıyordu ama buna rağmen tüm parkı dolaşıp hemen her köşede fotoğraf çektirdik. Hava kararmaya başlayınca, ışıklandırılmalar açıldı, park daha da kalabalıklaşmaya başladı. Hatıra olarak ufak tefek hediyelik eşyalar aldıktan sonra parktan ayrılıp, otobüsün geleceği saate kadar biraz şehir turu yaptık. Yazımın girişinde de söylemiştim. Drama’da Noel için hazırlanan parkın, görkemli Noel pazarları gibi olmayacağını biliyordum. Tanıtım için hazırlanan broşürlerde “Noel Baba Köyü”, “Rüya Şehri” tasvirlerinin abartılı olduğunu tahmin ediyordum. Böyle düşünmesem hayal kırıklığı yaşardım açıkçası ama beklentim yüksek olmayınca, havanın soğuk ve yağışlı olmasına da aldırış etmeden, parkta arkadaşım Hilal ile çok keyifli saatler geçirdik, sırılsıklam olana kadar dolaştık.
Parkın arka kapısından çıktığımızda Eleftheria (Özgürlük) Meydanı’nda karşımıza çıkan kilisenin Osmanlı döneminde Sultan II. Beyazıt tarafından inşa ettirilen Eski Camii, şimdiki ismiyle Agios Nikolaos Kilisesi olduğunu öğrendik. Şehirdeki tüm dükkânların vitrinleri, kafelerin girişleri yeni yıl temaları ve ışıklarla süslenmişti. Hoşumuza giden bir kafede (Hug) hafif atıştırmalık bir şeyler yedik. Rehberimiz karnımızı doyurmamamızı zira akşam gideceğimiz tavernanın porsiyonlarının çok büyük olduğunu söyledi. Kafe çalışanları çok güler yüzlü ve samimi idi. Otobüsün bizi alacağı noktaya giderken ‘Drama Köprüsü’ türküsünü mırıldanıyorduk.
Drama köprüsü bre Hasan dardır geçilmez…
Soğuktur suları Hasan bir tas içilmez…
Drama’dan İskeçe’deki otelimize gitmek üzere yola çıktık.
Xanthi (İskeçe)
Yunanistan’ın kuzeyinde, Doğu Makedonya ve Batı Trakya Bölgesi’nde yer alan İskeçe, Drama’dan yaklaşık yarım saatlik mesafede. Ege Denizi’ne sahili olan şehir, doğusundaki Gümülcine ve Dedeağaç ile birlikte Yunanistan’da Türklerin yoğun olarak bulunduğu bölgelerden biri. Daha önce eşimle İskeçe’ye birkaç kez gitmiştik ama hiç konaklamamıştık. Dolayısıyla otelleri hakkında bilgi sahibi değildim ancak vardığımızda beklediğimizden daha iyi bir otelle karşılaştık (Hotel Nestos). Odalarımıza yerleştikten sonra akşam yemeği için rahat rahat hazırlanma fırsatı bulduk. Zira Yunanistan’da tavernaların servise başlamaları saat 21.00’den önce pek mümkün olmuyor. Yeme-içme faaliyetleri gece geç saatlere kadar canlı müzik ve sirtaki eşliğinde sürüyor. Bütün tavernalarda canlı müzik yok ama önceki tecrübelerimizden de biliyorum eğer turla gidiyorsanız, mutlaka canlı müzik olan bir tavernaya götürüyorlar. Gittiğimiz otantik tavernanın ambiyansı oldukça güzeldi. Porsiyonlar rehberimizin söylediği gibi oldukça büyüktü.
Yeme-içme
Yunanistan’da tavernaların birkaç türü var. En yaygın olanı sahillerde yer alan balık ve deniz mahsullerinin ağırlıklı olduğu ‘psarotaverna’lar ve et yemeklerinin servis edildiği et tavernası anlamına gelen ‘kreatotaverna’ ya da geleneksel taverna anlamında ‘paradosiaki’ tavernalar. Ben deniz mahsulleri olan tavernaya gitmek isterdim ama tur bizi et tavernasına götürdü.
Etler lezzetli, mezeler tazeydi. Et yemiyorsanız gelen mezelerle (Grek salata, kabak kızartma, feta peyniri, peynir saganaki, cacıki vb. gibi) de doyuyorsunuz. İçecek olarak uzo, şarap veya gazlı içecek servis ediyorlar. Tavernaya otobüsle gidiliyor, otele erken dönmek isteyenler için bizim otobüs iki sefer yaptı. Belli bir saatten sonra içeride sigara içilmeye başlanınca ve ertesi sabah erken kalkılacağı için biz otele erken dönenler grubundaydık.
Sabah kahvaltıdan sonra Kavala’ya gitmek için yola çıktık. Kocaeli Life ekim sayısında Kavala’yı yazdığım için detaylı anlatmayacağım.
Kavala
Yunanistan’ın, Doğu Makedonya bölgesinde bulunan sahil şehri, aynı adı taşıyan ilin de merkezi. Tarihi dokusu ve plajlarıyla her mevsim çok sayıda turist ağırlıyor. Otobüsten sahilde indik.
Rehberimizle birlikte yürüyerek Kanuni Sultan Süleyman’ın Pargalı İbrahim Paşa adına inşa ettirdiği, günümüzde kilise olarak hizmet eden camiiyi yine Kanuni Sultan Süleyman zamanında restore edilen su kemerlerini, günümüzde otel hizmeti veren Mehmet Ali Paşa İmarethanesi, heykeli ve evini, Panagia Kilisesi’ni gördük. Fotoğraf, alışveriş, yemek ve kahve molası verildi. Zamanımız dar olduğu ve birkaç ay evvel ziyaret ettiğimiz için kaleye çıkmak yerine hediyelik eşya satan küçük dükkânları dolaştık.
Alışveriş
Tur grubumuzun yüzde doksanbeşi kadın olduğundan yazının başında bahsetmemiştim ama gezide market alışverişi olmasından anlamışsınızdır- üzerinde ‘Kavala’ yazısı bulunan ne varsa satın alınmıştır diye düşünüyorum. Biz de hepsinden alışveriş yapmasak da tüm dükkânlara girip ufak tefek alışverişler yaptık. Vitrinini çok beğendiğimiz için girdiğimiz küçük bir butikten Despina isimli çok tatlı bir hanımla can ciğer kuzu sarması olarak çıktık. Kavala’da hala kanlı Kıbrıs haritaları asılı duruyor ama görünen o ki Türk-Yunan ilişkileri her geçen gün iyiye gidiyor (Geçtiğimiz yıllarda ekonomilerinin çökmesi buna etken sanırım). Güzel bir kafede dinlendikten sonra bir sonraki destinasyon için otobüsümüze bindik ama Kavala’nın meşhur kurabiyesi alınmadan gidilir mi? Yolda “Anastasia’nın Yeri” olarak bilinen, anne kızın işlettiği büyükçe bir dükkanın önünde durduk. Başta kutu kutu kurabiye olmak üzere dükkânda ne var ne yoksa satın alarak Yunan ekonomisine biraz daha katkıda bulunan hemcinslerimize şaşkın şaşkın bakarak biz de hediyelik 1-2 paket ünlü Kavala kurabiyesi satın aldık.
Porto Lagos ve Vistonida Gölü
Lagos, Yunanistan’ın İskeçe bölgesinde, Gümülcine ile İskeçe arasında kalan Vistonida Gölü kenarında kurulmuş şirin bir köy. Flora ve fauna açısından zengin ve önemli bir göl olan Vistonida, Yunanistan’ın ikinci büyük gölü. Gölün üzerindeki iki adacığa iki kilise inşa edilmiş.
%20Manast%C4%B1r%C4%B1.JPG)
Uzun tahta bir köprü ile önce Agios Nikolaos (Saint Nicholas) Manastırı’nın olduğu adacığa oradan da yine tahta bir köprü ile Panagia Pantanassa Kilisesi’nin olduğu adacığa geçiliyor. Mavi beyaz renklerde olan kiliseler, bölgede en çok ziyaret edilen yerler arasında.
Kiliseler çarşamba hariç her gün 09:30-12:30 ve 17:30-20:00 arasında ziyaret ediliyor. Gölde çok sayıda kuş çeşidi görülüyormuş ama mevsimden dolayı olsa gerek biz sadece martı ve leylek görebildik. Gezginler “Vaktiniz varsa Lagos Köyü’nü mutlaka gezip, gölün keyfini çıkarın” diyorlar.
Bizim zamanımız kalmadığı için kiliseleri gezip, hikâyelerini dinledikten sonra suyunun şifalı olduğu söylenen sakin ve huzurlu gölü seyretmekle yetindik. Bir gün önceki buz gibi havanın aksine güneşli ve sıcak olan havanın keyfini çıkartıp; “İyi ki gelmişiz” dedik. Tekrar gelmeyi umut ederek otobüsümüze bindik ve dönüşe geçtik.
***
Muhtemelen siz bu yazımı okurken Drama’da düzenlenen Drama’nın rüya şehri etkinlikleri bitmiş olacak. Noel sezonunda binlerce ziyaretçiyi ağırlayan Drama Belediye Bahçesi’nde yankılanan kahkahaların, çocukların cıvıl cıvıl seslerinin yerini sessizlik alacak. Sessiz de olsa Drama’yı görmek istiyorsanız ya da bir sonraki yıl gitmek isterseniz yazdıklarım size rehber olabilir. Eğer daha önce Yunanistan’a hiç gitmediyseniz ya da Noel Pazarı gezmediyseniz bu iki günlük turu, Drama-İskeçe- Kavala şehirleri hakkında fikrinizin olması açısından önerebilirim. Daha sonraki detaylı gezileriniz için önbilgi olabilir ancak sık sık seyahat edenler, Noel Pazarı görmek isteyenler için bu gezi hayal kırıklığı olabilir. Bu arada Sırbistan’ın Novi Sad şehrinde Noel Pazarı 15 Ocak tarihine kadar sürüyormuş. Novi Sad Katedrali’nin karşısındaki Özgürlük Meydanı’na kurulan pazar, ülkenin en eski Noel Pazarıymış. Gitmeyi düşünürseniz yağmurluk, şapka, eldiven vb. gibi kışlık aksesuarlarınızı almayı unutmayın. İyi seyahatler…
*Egnatya Yolu (Via Egnatia): MÖ II. yüzyılda Roma Cumhuriyeti tarafından inşa edilen, Roma’nın İlirya, Makedonya ve Trakya bölgelerinden geçen yoldur. Bu yol günümüzde Arnavutluk, Makedonya, Yunanistan ve Türkiye topraklarından geçiyor.