
Kilo vermek için çıktığımız yolda belki de ilk değiştirmemiz gereken şey tabağımız değil, “diyet” kelimesine yüklediğimiz anlam.
Çünkü diyeti çoğu zaman hayatımızın belirli bir dönemine aitmiş gibi düşünüyoruz. Daha dikkatli beslenmeye başlıyor, tartıdaki rakamın düşmesini takip ediyor ve bütün dikkatimizi hedeflediğimiz kiloya ulaşmaya veriyoruz. Oysa beslenmenin bir bitiş çizgisi yok.
Bu yüzden asıl soru yalnızca “Nasıl kilo veririm?” olmamalı. En az onun kadar önemli başka bir soru daha var:
“Verdiğim kiloyu nasıl koruyacağım?”
İşte bakış açısının değişmesi gereken yer tam olarak burası.
Bize uygun porsiyonları tanımak, seçimlerimizi dengeleyebilmek, bazen daha planlı bazen daha esnek olabilmek ve dengemiz bozulduğunda yeniden nasıl kuracağımızı bilmek…
Çünkü kalıcı olan, bir beslenme programını ne kadar kusursuz uyguladığımız değil; o süreçte öğrendiklerimizi hayatımızın ne kadar doğal bir parçası hâline getirebildiğimizdir.
Hedefimiz yalnızca tartıda daha düşük bir rakama ulaşmak değil; ulaştığımız noktayı sürdürebilecek bir beslenme biçimini de o süreçte oluşturmak olmalı.
Çünkü yemeği hayatımızdan çıkarmayacağız. Tatiller olacak, arkadaşlarımızla sofralara oturacağız, bazen tatlı yiyeceğiz, bazen planladığımızdan daha fazla tüketeceğiz. Yoğun günlerimiz de olacak, düzenimizin değiştiği dönemler de.
Sağlıklı beslenme bütün bunlar ortadan kalktığında başlayacak bir şey değil; tam da bütün bunların içinde kurabildiğimiz dengedir.
Bu nedenle kendimize yalnızca “Bu diyetle kaç kilo verebilirim?” diye sormak yerine başka bir soru sormamız gerekiyor:
“Ben bu şekilde yaşamaya devam edebilir miyim?”
Çünkü verdiğiniz kiloyu korumak istiyorsanız, kilo verirken oluşturduğunuz düzenin hedef kiloya ulaştığınız gün sona ermemesi gerekir.
Belki de asıl problem, bırakmak zorunda kaldığınız bir diyet yapmanızdır.
Bir beslenme programını uygulayabilmek için hayatınızı sürekli ertelemeniz gerekiyorsa orada düşünmemiz gereken bir şey vardır. Hiç tatlı yememek, sürekli evden yemek taşımak, her davetten kaçınmak, sevdiğiniz yiyecekleri tamamen yasaklamak…
Bunların bazıları kısa bir süre uygulanabilir. Fakat kendimize şu soruyu sormamız gerekiyor:
Ben bu şekilde bir yıl yaşayabilir miyim? Peki beş yıl?
Cevabınız “hayır” ise yalnızca tartıda gördüğünüz sonuca odaklanmak yeterli değildir.
Çünkü beslenme programının başarısı sadece sizi hedef kiloya ulaştırmasıyla değil, hedefe ulaştıktan sonra gerçek hayatınıza uyum sağlayabilmesiyle de ilgilidir.
“Diyet bitti, artık normal yiyebilirim”
Bence kilo kontrolünde en kritik cümlelerden biri tam olarak bu. Çünkü burada “diyet” ile “normal hayat” birbirinden tamamen ayrılıyor. Bir tarafta kurallar, yasaklar ve kontrol; diğer tarafta eski alışkanlıklar… Oysa sağlıklı beslenme bu iki uçtan biri olmak zorunda değil.
Arkadaşınızla dışarıda yemek yiyebilirsiniz. Tatilde farklı lezzetler deneyebilirsiniz. Doğum gününde pasta yiyebilirsiniz. Bazen planladığınızdan daha fazla da yiyebilirsiniz.
Bunların hiçbiri tek başına kilo yönetimindeki başarınızı belirlemez. Önemli olan, bunlardan sonra ne yaptığınızdır.
Bir öğün sizi başladığınız yere götürmez.
Akşam yemeğinde fazla yediyseniz ertesi gün aç kalmanız gerekmez. Hafta sonu planınızın dışına çıktıysanız pazartesi günü yalnızca sıvılarla beslenmeniz gerekmez. Tatlı yediyseniz “Nasıl olsa bozuldu.” diyerek günün geri kalanını kontrolsüz geçirmeniz de gerekmez. Bir sonraki öğünde kendi düzeninize dönmeniz yeterlidir.
Sürdürülebilir beslenmenin en önemli becerilerinden biri tam olarak budur:
Hiç dengeden çıkmamak değil, dengeden çıktığınızda geri dönebilmeyi öğrenmek.
Hedef kiloya ulaştığınız gün süreç bitmiyor.
Kilo verirken çoğu zaman bütün dikkatimizi tartıya veriyoruz.
“Kaç kilo kaldı?”
“Bu hafta ne kadar verdim?”
“Hedefime ne zaman ulaşacağım?”
Oysa en az bunlar kadar önemli başka sorular da var:
Dışarıda yemek yerken ne yapacağınızı öğrendiniz mi?
Gerçekten aç olduğunuz zamanı fark edebiliyor musunuz?
Size uygun porsiyonu tanıyor musunuz?
Tatilden döndüğünüzde paniğe kapılmadan düzeninize dönebiliyor musunuz?
Sevdiğiniz yiyecekleri suçluluk hissetmeden hayatınızda tutabiliyor musunuz?
Çünkü bir gün elinizde uyguladığınız bir diyet listesi olmayacak. Ama öğrendiğiniz alışkanlıklar sizinle kalacak. Bu nedenle yeni bir beslenme sürecine başlarken kendinize yalnızca “Kaç kilo vereceğim?” diye sormayın.
Bir soru daha ekleyin:
Verdiğim kiloyu koruyabileceğim bir hayat kuruyor muyum?
Çünkü birkaç ay uygulayıp bırakacağınız en kusursuz diyet yerine, yıllarca sürdürebileceğiniz yeterince iyi bir beslenme düzeni çok daha değerlidir.
Asıl başarı, tartıda gördüğünüz en düşük rakam değil; o rakama ulaşırken öğrendiklerinizi hayatınızın bir parçası hâline getirebilmektir.
Diyetisyen Gözde Kaya